Po wielu miesiącach oczekiwania zaczęły spływać pierwsze wezwania do uzupełnień w ramach interwencji I.13.5 „Współpraca Grup Operacyjnych EPI” – zakres wsparcia przygotowawczego.
Dla wielu wnioskodawców problemem nie są jednak same poprawki, ale czas, w którym ARiMR zaczęła szczegółowo analizować projekty.
Jest już maj 2026 roku, a zgodnie z harmonogramami wiele projektów powinno zostać zrealizowanych do sierpnia 2026 r. Tymczasem część grup operacyjnych dopiero teraz otrzymuje pierwsze wezwania formalne.
ARiMR zaczęła szczegółowo sprawdzać doświadczenie i dokumentację
Z informacji przekazywanych przez wnioskodawców wynika, że ARiMR bardzo dokładnie analizuje:
- doświadczenie konsorcjantów,
- udział w projektach badawczo-rozwojowych,
- dokumentację projektową,
- systemy jakości,
- kompletność budżetów i załączników.
W praktyce wiele grup operacyjnych otrzymuje obecnie wezwania dotyczące dokumentów, które były składane jeszcze kilka miesięcy temu.
Problem z dokumentami po angielsku – tłumaczenia z projektów Horyzont
Jednym z najczęstszych problemów są dokumenty sporządzone w języku angielskim.
Dotyczy to szczególnie projektów realizowanych wcześniej w ramach:
- Horyzont 2020,
- Horyzont Europa,
- projektów międzynarodowych.
ARiMR zaczęła wymagać:
- tłumaczeń dokumentów,
- potwierdzenia doświadczenia partnerów,
- wykazania faktycznego udziału w projektach.
W praktyce oznacza to dodatkowe koszty oraz konieczność bardzo szybkiego kompletowania dokumentacji.
Systemy jakości pod lupą
Kolejnym problemem są kwestie związane z systemami jakości.
Agencja w części projektów oczekuje obecnie wykazania, że:
- konsorcjant realizował projekty związane z systemami jakości,
- doświadczenie faktycznie dotyczyło wdrożeń jakościowych,
- zakres projektu odpowiada wymaganiom programu.
To powoduje dodatkowe wezwania i konieczność doprecyzowania opisów projektów.
ARiMR chce brakujących budżetów i załączników
W części spraw pojawiają się również wezwania dotyczące:
- brakujących budżetów operacji,
- niepełnych opisów innowacji,
- załączników formalnych,
- dokumentów potwierdzających współpracę partnerów.
Dla części grup operacyjnych jest to zaskoczenie, ponieważ wiele miesięcy wcześniej projekty zostały przyjęte do dalszej oceny.
Największy problem? Czas
Największe emocje budzi dziś harmonogram całego działania.
Wnioskodawcy zwracają uwagę, że:
- mamy już maj 2026 roku,
- projekty mają zostać przygotowane i zrealizowane do sierpnia 2026 r.,
- część grup dopiero teraz odpowiada na pierwsze wezwania formalne.
W praktyce oznacza to bardzo mało czasu na:
- podpisanie umów,
- przygotowanie operacji,
- realizację działań,
- rozliczenie projektów.
Rolnicy i grupy operacyjne narzekają na tempo agencji
Coraz częściej pojawiają się głosy, że tempo oceny projektów jest zbyt wolne względem terminów realizacji.
Wnioskodawcy wskazują, że:
- projekty innowacyjne wymagają czasu,
- konsorcja muszą organizować współpracę,
- część dokumentów międzynarodowych wymaga tłumaczeń przysięgłych,
- przygotowanie odpowiedzi na wezwania trwa nawet kilka tygodni.
Przy krótkim okresie realizacji staje się to coraz większym problemem organizacyjnym.
Problem ze spójnością ocen
Wielu beneficjentów zwraca również uwagę na brak jednolitego podejścia do projektów.
W praktyce pojawiają się sytuacje, w których:
- jeden pracownik ARiMR wymaga określonych dokumentów,
- inny nie zgłasza takich uwag,
- podobne projekty są oceniane w różny sposób.
Coraz częściej wnioskodawcy mówią wprost:
„Wiele zależy od tego, kto ocenia wniosek.”
Innowacje pod coraz większą kontrolą
Widać również, że ARiMR bardzo dokładnie analizuje samą definicję innowacji.
Problemy pojawiają się szczególnie wtedy, gdy:
- projekt jest zbyt ogólny,
- opis innowacji nie wskazuje realnej nowości,
- dokumentacja nie pokazuje praktycznego zastosowania rozwiązania.
To oznacza, że sama idea projektu nie wystarcza – konieczne jest bardzo szczegółowe uzasadnienie innowacyjności.
Współpraca EPI to już nie „łatwy projekt przygotowawczy”
Wielu wnioskodawców zakładało początkowo, że wsparcie przygotowawcze będzie stosunkowo prostym etapem przed dużym projektem EPI.
Obecnie coraz wyraźniej widać jednak, że:
- ARiMR bardzo szczegółowo analizuje dokumentację,
- doświadczenie partnerów ma ogromne znaczenie,
- projekty są oceniane dużo bardziej rygorystycznie niż wielu zakładało.
Wnioski
Interwencja I.13.5 „Współpraca Grup Operacyjnych EPI” pozostaje jednym z najbardziej ambitnych działań dla sektora rolnego i innowacyjnego.
Jednocześnie coraz więcej grup operacyjnych wskazuje dziś na problemy związane z:
- bardzo późnym tempem oceny,
- licznymi wezwaniami formalnymi,
- koniecznością tłumaczeń dokumentów międzynarodowych,
- brakiem jednolitego podejścia do oceny projektów.
Najbliższe tygodnie pokażą, czy ARiMR przyspieszy proces oceny i podpisywania umów, bo czasu na realizację projektów pozostaje coraz mniej
źródło: https://www.gov.pl/web/arimr/interwencja-i135-wspolpraca-grup-operacyjnych-epi—zakres-wsparcie-przygotowawcze-w-ramach-pswpr-2023-2027
www.dotacje-prow.pl
